De arbeidsmarkt

Digitale transformatie?

Wordt menselijke arbeid overbodig door robots? Zal digitalisering leiden tot het verlies van banen? Zal professionele communicatie voortaan steeds via digitale tools gebeuren? Hoe kunnen we gezondheid bevorderen en ziekte tegengaan met behulp van digitalisering?

De arbeidsmarkt evolueert razendsnel. De manier waarop diensten en producten geleverd worden, ondergaat enorme veranderingen. De exacte impact van deze dynamiek is nog moeilijk nauwkeurig te meten. De skills en vaardigheden die vandaag vereist zijn om te opereren op de arbeidsmarkt, zijn dit morgen niet meer.
De voorspellingen over de evolutie van jobs geven toekomstperspectief, maar zijn niet definitief. Ieder individu kan de evolutie mee vorm geven door intrinsieke belangen en talenten relevant te maken op de arbeidsmarkt en zo de menselijke input te vergroten. Cruciaal in het digitalisatieproces is dat iedere actor in de samenleving, ondernemingen, werkenden, burgers, overheden en organisaties, de vruchten kunnen plukken die dit proces biedt. Het bieden van perspectief door overheden en sociale partners creëert de voorwaarden voor een vlotte transitie naar een digitale samenleving en economie waar meer welvaart, inclusie en duurzaamheid gewaarborgd wordt.

Het bieden van perspectief aan jezelf, aan je naasten, aan je communities en perspectief integreren in beleid is enorm belangrijk om onzekere gevoelens om te zetten naar vastberadenheid en ambitie. Een eerste stap is steeds het vergaren van informatie, waarna zelfreflectie over je eigen rol volgt. De digitale (r)evolutie zal een aanpassingsvermogen vragen van de mens om het bekende los te laten en nieuwe wegen in te slaan met één doel: een meer welvarende, inclusieve en efficiëntere wereld.

Digitale evolutie

Het is verleidelijk om naar eenvoudige definities te grijpen van digitaliteit, maar om zinvol en duurzaam te opereren, moet digitaal minder als iets moet worden gezien en meer als een manier om dingen te doen. In tijden van big data en de steeds belangrijker wordende artificial intelligence, verandert digitalisering grondig elk aspect van de leefwereld, zoals de manier waarop werk, opleidingen, relaties, financiën en woonomstandigheden gekend zijn.

Het toenemend gebruik van informatie-, communicatie- en afgeleide technologieën (robotica, AI, nanotechnologie, machine learning, analyse van big data, …) door individuen, ondernemingen en overheden heeft een aanzienlijke impact op economische, ecologische, politieke en socio-culturele ontwikkelingen.
De arbeidsmarkt kenmerkt zich door het begin van een tijdperk waar mankracht niet meer de maat slaat, maar intellectuele arbeid de norm is. Het verschil in natuurlijke lichamen is dus niet langer meer een gegronde reden voor gegenderde verhoudingen op de arbeidsmarkt.

Digitale/technologische innovatie geeft zowel het individu als het collectief de kans om zich heruit te vinden, rigide (gender)structuren te elimineren en genderrollen te herdefiniëren als niet langer determinerend op de toekomstige arbeidsmarkt. Digitalisering impliceert veelbelovende vooruitzichten, maar daarnaast ook disruptie van de arbeidsmarkt. Technologische vooruitgang kan niet meer gestopt worden, maar de mogelijkheid om deze uit een kind society te laten vloeien, is er wel.

De digitale evolutie bestaat uit het ontsluiten van groei. Hoe je de definitie van digitaliteit interpreteert en naar handelt, kan variëren, maar het is belangrijk goed te begrijpen wat het betekent voor je individuele leven, de bedrijfswereld en het maatschappelijk belang aan zich. Een gezamenlijke visie creëren rond hoe het digitale verhaal te integreren in het handelen en denken, is een belangrijke stap om meerwaarde te creëren.

Het is niet zomaar ‘de arbeidsmarkt’ die evolueert, maar ook elk deelaspect van onze leefwereld, de betekenissen die we geven aan relaties en de motieven van iedere actor die deel uitmaakt van dit geheel. De handen in elkaar slaan in dit digitalisatieproces werkt mee aan het tegemoet komen aan de noden van onze maatschappij. Het geheel is meer dan de som van de delen.

Voorbeelden van ‘nieuwe’ jobs:  Data scientist, Werkgeluk Deskundige, Domotica/ Smart Home/ IoT expert,  Growth Hacker, Digital Developer,  Longevity Coach, Product Owner, Ontwikkelingscoach, Drone pilot, 3D specialist, Logistiek specialist, Professional Organizer, Empatisch zorg en welzijn professional, Nan-medicus, adviseur in culturele vaardigheden, Skypet-rainer, Docent web development, Ethisch Hacker, Duurzaam bouwen/ groene bouwvakker, Finance Coach, Facilitator, Virtual Assistant, Human-Computer Interaction Designer, …

“It’s not easy, this world of change. It means you have to change too. And looking at all that digitalisation may be replacing your job or your colleague’s job, kinda sucks. But the reality is that if you don’t change, you will be forced eventually, because the moment your customer has an alternative that relieves the pain even more or solves it completely, he’s gone. And so is your business. So if you look at your service, what is the part that really matters? The expertise, the trust,… that is where you need the human contact. All other things are up for change.” - Dewi Van De Vyver, Flow Pilots.
De meerderheid van de kinderen die vandaag starten in de lagere school, zullen later een beroep uitoefenen dat nu nog niet bestaat. Kinderen en jongeren moeten zich bewust zijn van een voortdurend veranderend toekomstbeeld. De jobs die hun ouders nu uitoefenen, zullen misschien niet meer bestaan binnen 15 jaar.

Het opleiden van kinderen tot kritische impactmakers is prioriteit in een veranderende wereld, dit door hen aan te moedigen zelf op zoek te gaan naar maatschappelijke uitdagingen en hier oplossingsgericht over te reflecteren naar de toekomst toe.

Genderevenwicht in digitalisering van de arbeidsmarkt

De EU-arbeidsmarkt kenmerkt zich nog te vaak door een opdeling in jobs op basis van gender. Dit impliceert het niet benutten van potentieel talent, onvervulde ambities en gemiste kansen voor vrouwen, mannen en de samenleving in het algemeen. In alle EU-lidstaten domineren mannen nog steeds specifieke sectoren zoals techniek en technologie, maar zijn ze niet aanwezig in gebieden zoals onderwijs en zorg. De afwezigheid van vrouwen in tech-sectoren wordt door mannelijke tech-leiders geweten aan een verschil in biologische oorsprong. Niets is minder waar. Een klimaat van systematische gender bias, een cyclus van
mannen die mannen financieren en een bedrijfscultuur die vrouwen uitsluit zijn de kern van het probleem.
Het gebruiken van de benaming automatiseringstendensen in plaats van -risico’s is een bewuste keuze. ‘Automatiseringsrisico’s’ heeft een negatieve bijklank en dit hoeft niet per se zo te zijn. Het begrip risico staat voor een potentieel gevaar dat kan resulteren in een daadwerkelijke incident met letsels en schade tot gevolg.  Als automatiseringsrisico’s beschouwd worden als een vraagstuk over een ongewenste gebeurtenis, worden de opportuniteiten genegeerd die een veranderende arbeidsmarkt met zich meebrengt.

Over gender

Het concept gender dient duidelijk te worden begrepen als een sociaal-culturele, transversale en overkoepelende variabele. Gender is een mechanisme dat zich niet louter laat kennen door het waarneembare te observeren.

Contact